Jak szukać?

• Zaznacz obszar — narysuj prostokąt na mapie i otrzymaj ranking najwyższych punktów (top 1, 5, 10 lub 20).
• Wokół mnie — wskaż punkt albo użyj lokalizacji z telefonu; ustaw promień od 1 do 50 km.
• Regiony — wybierz gminy, powiaty, województwa, regiony fizycznogeograficzne lub formy ochrony przyrody i zobacz od razu najwyższy punkt każdej jednostki na mapie. Punkty możesz kolorować według wysokości, dominacji, klasy odludności albo walorów widokowych (od bardzo małych do bardzo dużych).

Wyniki własnego obszaru możesz sortować według wysokości lub dominacji, a filtrem minimalnej dominacji odsiać drobne garby. Szukasz konkretnej góry? Użyj wyszukiwarki po nazwie (ikona lupy) — przeniesie mapę do wskazanego szczytu.

Profil terenu

Narzędzie „Profil terenu” (ikona linii w prawym pasku narzędzi) pozwala narysować na mapie dowolną trasę — pojedynczy odcinek albo łamaną z wielu punktów. Aplikacja pobiera wysokości wzdłuż tej linii z numerycznego modelu terenu GUGiK i rysuje wykres wysokościowy z długością trasy i deniwelacją.

To wygodny sposób, by ocenić stromiznę podejścia albo przekrój doliny — bez wychodzenia z przeglądarki.

Strefy Fresnela

Na wykresie profilu można włączyć strefy Fresnela (ikona elipsy z masztami w nagłówku okna profilu). To narzędzie dla radioamatorów i osób planujących łącza radiowe (Wi-Fi, radiolinie, LoRa): pokazuje, czy teren między dwoma punktami nie zasłania wiązki fal radiowych.

Fala radiowa nie biegnie idealnie cienką linią — rozchodzi się w obrębie elipsoidy obrotowej rozpiętej między nadajnikiem a odbiornikiem. Jeśli przeszkoda (wzgórze, las) wchodzi w tę strefę, sygnał słabnie. W praktyce łącze działa dobrze, gdy teren nie przekracza 60% pierwszej strefy.

Promień strefy zależy od częstotliwości (do wyboru: od 900 MHz do 24 GHz) oraz długości łącza — im wyższa częstotliwość, tym węższa elipsoida. Dane wysokościowe pochodzą z modelu terenu (NMT), więc strefa nie uwzględnia budynków ani drzew.

Skąd pochodzą punkty?

Punkty zostały wyznaczone algorytmicznie z numerycznego modelu terenu (NMT LIDAR, rozdzielczość 10 m). Algorytm szuka lokalnych kulminacji — miejsc, które są wyżej niż wszystko w pewnym promieniu wokół nich. Baza zawiera ponad 1,15 miliona takich wzniesień, z czego blisko 16 000 ma przypisaną oficjalną nazwę.

Wysokości w bazie rozciągają się od −24 m (okolice odkrywki Bełchatów) do 2558 m (Vysoká na pograniczu słowackim). Baza pokrywa cały obszar Polski wraz z wąskim pasem przygranicznym, dlatego przy granicach mogą pojawić się szczyty sąsiednich krajów.

Co oznacza dominacja przestrzenna?

Dominacja to odległość do najbliższego miejsca, które jest wyżej od danego szczytu. Im większa wartość, tym bardziej wyraźne i „samodzielne” jest wzniesienie w krajobrazie.

Przykład: Wieżyca (330 m n.p.m.) ma dominację ok. 345 km — żeby znaleźć wyższy punkt, trzeba oddalić się aż na Dolny Śląsk. Mimo niewielkiej bezwzględnej wysokości jest absolutnym liderem Kaszub i Pomorza.

Filtr dominacji w aplikacji pozwala oddzielić wybitne, samodzielne wzniesienia od drobnych garb terenu. W trybie „auto” próg dopasowuje się sam do skali wyszukiwania.

Ograniczenia i martwe strefy

Algorytm ma dwa ograniczenia, o których warto wiedzieć:

1. Minimalna dominacja źródłowa: 200 m

Do bazy trafiają tylko punkty, których dominacja wynosi co najmniej ok. 200 metrów. Oznacza to, że bardzo drobne nierówności terenu (pagórki mniejsze niż ~200 m od siebie) nie są rozróżniane. Przy bardzo małym zaznaczeniu (kilkaset metrów) może się zdarzyć, że algorytm nie znajdzie żadnego kandydata — bo żaden punkt w tym mikroobszarze nie ma dominacji wystarczającej, by trafić do bazy.

2. Rozległe, równomierne stoki

Algorytm szuka lokalnych kulminacji — punktów wyższych niż ich otoczenie. Na długim, równomiernie nachylonym stoku (np. rozległy bok górski bez wyraźnych garbów) nie ma kulminacji do wyznaczenia. Nie istnieje tam żaden punkt, który byłby wyższy od wszystkich sąsiadów — teren po prostu równomiernie rośnie aż do szczytu na górze. Dopiero ten szczyt pojawia się w bazie.

To nie jest błąd bazy — to właściwość metody. Aplikacja analizuje kulminacje (szczyty, kopce, garby), a nie dowolne punkty na stoku. Jeśli w zaznaczonym obszarze nie ma żadnej kulminacji (np. zaznaczyłeś sam środek długiego, gładkiego stoku), wynik może być pusty lub odległy.

Źródła danych i licencje

Numeryczny Model Terenu pozyskany z zasobów GUGiK (LIDAR). Granice administracyjne: PRG (Państwowy Rejestr Granic). Regionalizacja fizycznogeograficzna: „Mezoregiony fizycznogeograficzne Polski" (Solon i in., 2018). Formy ochrony przyrody: GDOŚ. Podkłady mapowe: OpenStreetMap, GUGiK (ortofotomapa, cieniowanie).

Wykres profilu wysokości pobiera dane z usługi Numerycznego Modelu Terenu GUGiK. Dane wysokościowe są udostępniane nieodpłatnie w ramach państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i mogą być wykorzystywane także w serwisach internetowych, z zachowaniem informacji o źródle (GUGiK).